instagram اینستاگرام
021 2264 8270

کاشت حلزون شنوایی

کاشت حلزون شنوایی

کاشت حلزون شنوایی

می توان گفت از بهترین و بزرگترین ابداعات در قرن بیستم کاشت حلزون شنوایی گوش برای درمان ناشنوایی بوده است. کاشت حلزون شنوایی را می توان برای کودکان و بزرگسالان، درمحدوده شنوایی شدید و عمیق انجام داد. و به نتایج بسیار خوبی در شنوایی رسید. تا قبل از قرن بیستم و ابداع حلزون، راه های نه چندان جالبی مثل لب خوانی، زبان اشاره، وسایل کمک لامسه ای و تقویت کننده ها برای درمان افراد ناشنوا استفاده می شد. که زیاد موفق نبودند و اطلاعات شنوایی خیلی کمی را برای فرد به وجود می آوردند.

برای برخی افراد که بنا به دلایلی نمی تواند از سمعک استفاده کنند، پروتز حلزون شنوایی ساخته شده است. حلزون شنوایی یک وسیله الکترونیکی است؛ که صوت های گفتاری بین محدوده فرکانسی ۶۰۰۰Hz – ۱۰۰ را با شدت حدودی ۲۰-۴۰ dB شناسایی و دریافت می کند. با استفاده از حلزون شنوایی تا حد زیادی مشکلات افرادی که از کم شنوایی شدید و عمیق رنج می برند، و بخاطر محدودیت های سمعک نمی توانند صوت های با فرکانس بالا را دریافت کنند، حل شد. این تکنولوژی توانست روند زندگی افراد ناشنوا را بسیار بهبود ببخشد، ارتباط اجتماعی آنها را بیشتر کند؛ و بخاطر توانایی های زبان دریافتی بیانی به تحصیلات آکادمیک خوبی دست پیدا کنند.

امروزه حتی کودکانی که از پروتز کاشت حلزون استفاده می کنند،  بعد از دوره آموزشی توانبخشی و تربیت شنوایی ، تا حد بسیار زیادی با کودکان شنوای هم سن خود برابری می کنند.

کاشت حلزون شنوایی

سیستم شنوایی طبیعی و کاشت حلزون برای سیستم شنوایی ناقص

در یک سیستم شنوایی طبیعی انرژی صوتی به مجرای گوش خارجی وارد می شود،  هنگام رسیدن به حلزون به سیگنالهای عصبی تبدیل می شود، بعد از آن به وسیله عصب شنوایی و سیستم اعصاب شنیداری مرکزی CANS به قشر مغزی انتقال می یابد و در آنجا تفسیر می شود. اما در یک سیستم شنوایی ناقص یا آسیب دیده، حلزونی که عملکرد ندارد یا صدمه دیده، امکان تبدیل صوت ها به پیام عصبی را ندارد. به عبارتی عدم عملکرد حلزون یا آسیب آن باعث قطع شدن مسیر تبدیل انرژی صوتی به پیام عصبی می شود.

با توجه به مسائلی که گفته شد، کاشت حلزون روشی برای انتقال اصوات به عصب شنوایی می باشد.

تاریخچه کاشت حلزون

الساندرو و اولین تلاش ها در زمینه کاشت حلزون

از حدود سال ۱۸۰۰ میلادی دانشمند و مخترع باتری Alessandro Volta ایتالیایی توانست نشان دهد، که باتری می تواند تحریک الکتریکی در انسان ایجاد کند، و به طور مستقیم احساس شنوایی، بینایی، بویایی و لامسه در انسان به وجود بیاورد. Alessandro در آن سالها دو انتهای یک باتری ۵۰ ولتی را را در هریک ازگوشهای خود قرار داد، که باعث ایجاد شوک شدیدی در سرش شد ، و سپس صدایی نویز مانند را شنید.

تلاش های این دانشمند ایتالیایی به عنوان اولین تلاش ها برای تحریک سیستم شنوایی به ثبت رسیده است. اما وی به دلیل خطرناک بودن این کار از ادامه تحقیقات خودداری کرد و آزمایشات خود را بی‌نتیجه رها کرد. تا ۱۵۰ سال بعد از این واقعه هیچ گونه مطالعه سیستماتیک و بی خطری در زمینه تحریک الکتریکی و اثرات آن بر شنوایی منشر نشد.

استیوسن و ۳ مکانیسم تحقیقاتی

استیوسن و همکارانش از سال ۱۹۳۷ تا ۱۹۴۰ حداقل ۳ مکانیسم مسئول در “درک الکتروفونیک” شناسایی کردند. آنها این کار را با استفاده از اسیلاتورها و آمپی فایرهای لامپ خلا انجام دادند، و به نوعی تکنولوژی الکتریکی را پدید آوردند.

در مکانیسم اول که با تاثیرات الکترومکانیکی مرتبط است، تحریکات الکتریکی باعث ارتعاش سلولهای درون حلزون می شود، و درنتیجه فرد احساس شنیدن صدایی با زیر و بمی فرکانس سیگنال را تجربه می کند. 

مکانیسم دوم با تبدیل سیگنال الکتریکی مرتبط است. در این مکانیسم تبدیل سیگنال الکتریکی در پرده تیمپان باعث می شود، که فرد بتواند زیر وبمی تونال در فرکانس معادل ۲ برابر سیگنال را درک کند.

در طی مکانیسم دوم استیوسن و همکارانش دریافتند که تحریک الکتریکی در بیماران فاقد پرده تیمپان باعث می شود که این بیماران تنها فرکانس سیگنال اصلی را دریافت کنند. در مکانیسم سوم نیز فعالسازی مستقیم عصب شنوایی رخ می داد. چراکه بیماران در طی این مکانیسم اینطور گزارش می کردند، که هنگام تحریک الکتریکی سینوسی، صدایی نویز مانند را احساس می کنند؛ و گاهی حتی عصب صوتی نیز فعال می شده است.

گزارش دانشمندان از یک تحریک الکتریکی بین سال های ۱۹۳۵ تا ۱۹۸۵ میلادی

اندریف و همکارانش در سال ۱۹۳۵ گزارشی مبنی بر تحریک الکتریکی فردی ناشنوا که گوش میانی و داخلی اش آسیب دیده بود، ارائه کردند. آنها در گزارش خود گفتند که توانستند سیستم عصب شنوایی را تحریک کنند؛ و در این فرد ناشنوا احساس شنیدن ایجاد نمایند. در سال ۱۹۷۵ Eyries و Djourno تحریک الکتریکی انجام دادند، که درآن  یک فعال بر روی قسمتی از عصب شنوایی،  یک Coil القایی و یک الکترود  را در طی یک عمل جراحی در عضله Temporalis فردی کاشته بودند. بعد از عمل نتیجه ای در زمینه تمایز گفتار برای این شخص به وجود نیامد. ولی خود فرد اینطور اظهار می کرد، که آگاهی بیشتری نسبت به صوت های زمینه پیدا کرده است، و توانست مهارت های گفتار خوانی و لب خوانی خود را بهبود ببخشد.

Wiliam House اولین فردی بود که توانست در سال ۱۹۶۱ و در آمریکا کاشت تک کاناله حلزون را انجام دهد. در این وسیله یک الکترود وجود داشت که از طریق کانال گوش و دریچه گرد به Scala tymyani وارد می شد. سازمان غذا و داروی ایالات متحده آمریکا برای اولین بار به این ابزار مجوز تولید داد. و پروتز کاشت حلزون شنوایی تک کاناله House 3-M روی چند بیمار انجام شد. 

در سال ۱۹۷۸ Graham Clark در استرالیا برای اولین بار جراحی کاشت حلزون شنوایی را روی یک فرد بزرگسال انجام داد. و بعد از آن در سال ۱۹۸۵ این جراحی برای یک کودک نیز انجام شد. 

دستگاه های کاشت حلزون شنوایی امروزی

امروزه ۳ دستگاه کاشت حلزون برای کودکان و بزرگسالان وجود دارد.

  1. دستگاهMed-el, Innsbruck , Austria(comBI )40+/40 
  2. دستگاه Adranced Bionics corporation , valeacia, cA
  3. دستگاه Cochlear Ltd, Lance cove , NSW , Australia ( Nadeus3)

این سازندگان در دستگاه ها از دو نوع پردازشگر جیبی و پشت گوشی استفاده می کنند. پردازشگرهای پشت گوشی وسیله ای همانند سمعک های پشت گوشی می باشند. و از نظر اندازه، وزن، جنس، رنگ و نوع باتری باهم متفاوت می باشند. در سال ۱۹۹۰ کاشت حلزون چند کاناله برای کودکان کمتر از ۲ سال و در سال ۲۰۰۲ برای کودکان کمتر از ۱۲ ماه توسط FDA تایید شد.

تاریخچه کاشت حلزون در ایران

دکتر فرهادی اولین فرد در ایران بود که با پروسه کاشت حلزون آشنا شد. و دلیل آن شرکت در همایشی در خارج از کشور بود،  که عمل کاشت الکترود در حلزون را توضیح می داد. پس از آن دکتر فرهادی موضوع کاشت الکترود در حلزون را درمجامع داخلی مطرح کرد. و موفق به برگزاری همایش ها در ایران شد. 

در سال ۱۳۷۰ مقدمات انجام این فناوری در داخل کشور فراهم شد. و مسئولیت آن اجرای پروژه را موسسه توسعه دانش و پژوهش ایران برعهده گرفت. بعد از انجام مقدمات کار، تیم کاشت حلزون در کارگاه های آموزشی خارج کشور شرکت کردند تا مهارت لازم را بدست بیاورند. دکتر فرهادی سرپرستی تیم توانبخشی را به عهده داشت. 

تیم توانبخشی با کمک گروه آواشناسی دانشکده زبان های خارجی دانشگاه تهران در لابراتوار صدا و سیما و مخابرات به تجزیه و تحلیل صوت های گفتاری زبان فارسی پرداختند. و واکه ها و همخوان های زبان فارسی را از نظر طیف فرکانسی و وضعیت سازه ها مشخص کردند؛ و بعداز آن مواد آزمون ها را ساختند.

نخستین عمل کاشت حلزون در ایران

در سال ۱۳۷۱ در دو بیمارستان رسول اکرم و امیر اعلم تهران نخستین عمل های کاشت حلزون شنوایی انجام شد. دکتر فرهادی و دکتر دانشی اولین عمل را در بیمارستان رسول اکرم برای مردی ۳۴ ساله (کرمعلی بای) که بر اثر تصادف به ناشنوایی دو طرفه مبتلا شده بود، انجام دادند. دومین عمل یک هفته بعد و بر روی خانمی ۳۱ ساله انجام شد. این خانم در ابتدا شنوایی خود را از یک گوش و شنوایی گوش دوم را نیز به تدریج از دست داده بود.

دومین عمل کاشت حلزون تحت نظارت پروفسور “لین هارت” متخصص ENT مرکز کاشت حلزون هانوفر آلمان بود. کامران گلیان نیز اولین کودکی بود که در سال ۱۳۷۵ تحت عمل کاشت حلزون قرار گرفت. عمل کاشت حلزون شنوایی در سال ۱۳۷۵ در بیمارستان قائم مشهد، ۱۳۷۷ بقیه ا… تهران و در سال ۱۳۸۲ در بیمارستان خلیلی شیراز انجام شد. بیمارستان لقمان تهران نیز در سال ۱۳۸۷ به مراکز جراحی کاشت حلزون شنوایی پیوست.

کاشت حلزون شنوایی یا سمعک

کاشتحلزون شنواییسمعک

 

مزایای کاشت حلزون

  • کاشت حلزون در افرادی که به کم شنوایی شدید تا عمیق دچار هستند، کمک می کند که مکالمات را بهتر بشنوند و بتوانند گفتار بهتری داشته باشند.
  • کاشت حلزون به افراد کمک می کند که بتوانند از تلفن استفاده کنند.
  • مشکلات مربوط به فیدبک و قالب در کاشت حلزون از بین می رود.
  • همخوان های فرکانس بالا مثل /sh/,/s/,/f/,/t/,/k/,/p/,/h/ به طور واضح تری دریافت می شود.
  • در روش کاشت حلزون شنوایی شانس بیشتری برای دریافت طبیعی صوت ها وجود دارد.
  • صدای خانم ها از پشت تلفن بصورت واضحتر درک می شود.
  • کاشت حلزون شنوایی برای کودکان انگیزه ایجاد می کند که بجای زبان اشاره ، به صحبت کردن بپردازند.
  • Bypass کردن حلزون (عامل ناشنوایی)

معایب کاشت حلزون

کاشت حلزون از چند لحاظ معایبی ایجاد می کند، عوامل محیطی، عوامل هنگام جراحی، هزینه های مالی و مسائل مربوط به بیمه ها، برنامه ریزی و رفت و آمد ها از جمله مواردی هستند که معایبی در کاشت حلزون به وجود می آورند. در این قسمت سعی می کنیم به طور مختصر این عوامل را برایتان بیان کنیم.

عوامل محیطی
  • اصطکاک : کاشت حلزون فرد بیمار را به امواج رادار و کامپیوتر حساس می کند.
  • فشار : در زندگی روزمره محدودیت هایی برای شنا کردن در اعماق آب و Scuba diving ایجاد می کند.
  • مغناطیس : در هنگام MRI و همچنین در مواجه با مانیتور لامپ های نئون محدودیت هایی ایجاد می کند.
  • تروما : ورزش های خشن مثل فوتبال قابل انجام نیست.
عوامل جراحی
  • عفونت
  • سرگیجه
  • وزوز که در مواردی بهبود می یابد و در مواردی نیز بدتر می شود.
  • فلج جزئی عصب صوتی که معمولا موقت است.
  • مهارت جراح
هزینه های مالی و مسائل مربوط به بیمه ها
  • هزینه انجام جراحی کاشت حلزون شنوایی سنگین است.
برنامه ریزی
  • رفت و آمد برای هماهنگی و برنامه ریزی دستگاه سخت است؛ خصوصا اگر مرکز درمانی از محل زندگی بیمار دور باشد.
  • جلساتی که برای برنامه ریزی برگزار می شود، وقت گیر و کسالت بار است؛ و البته هزینه زیادی دارد.
  • برنامه مناسب همیشه کار آسانی نیست مخصوصا برای تعیین سطح راحت شنیداری
  • اگر برنامه دستگاه تغییر کند، قدرت تمایز فرد برای مدت کوتاهی و به صورت موقت کاهش پیدا می کند.
  • خیلی از افراد نمی توانند به راحتی به این تغییرات عادت کنند.
مشکلات دیگر
  • همراه داشتن یک پرادزشگر جیبی مشکلتر از نگهداری سمعک BTE می باشد.
  • کاشت حلزون شنوایی هنگام استحمام برای بیمار مشکل ایجاد می کند.
  • برای خانم ها در لباس پوشیدن محدودیت ایجاد می کند.
  • گاهی اوقات coil دستگاه می افتد.
  • باتری کاشت حلزون نسبت به باتری سمعک عمر کوتاه تری دارد.
  • در هنگام جراحی برای کاشت حلزون، باقی مانده شنوایی بیمار از بین می رود. لذا تفاوت بین شنیدن و نشنیدن هنگام عدم استفاده از دستگاه برای بیمار دشوار می شود. مگر در مواردی که در گوش مقابل از سمعک استفاده کند.
  • اگر به هر دلیلی به گوش آسیب برسد، نیاز به جراحی دوباره ضروری می شود. ریسک جراحی دوم از جراحی اول بیشتر است، و شاید الکترود ها بخوبی عمل نکنند.
  • در فرکانس هایپایین تمایز هم خوان کاری دشوار است.
  • تاثیرات طولانی مدت کاشت حلزون شنوایی هنوز مشخص نیست. ممکن است بعد از ۳۰ تا ۵۰ سال، پروتزها باعث استخوانی شدن و تشکیل بافت scar در حلزون شوند.
 
مزایای سمعک
  • بخاطر تنوع مدلهای سمعک، در صورتی که فرد از سمعک خود ناراضی باشد، می تواند مدل دیگری تهیه و از آن استفاده کند.
  • اگر برای سمعک مشکلی پیش بیاید، می توان از سمعک قبلی استفاده کرد.
  • هزینه تهیه سمعک کمتر است.
  • دسترسی افراد به کلینیک های ادیولوژی بسیار راحتتر است.
  • فرد خود می تواند بعضی از تنظیمات سمعک را تغییر دهد.
  • هنگام استفاده از سمعک باقی مانده شنوایی فرد محافظت می شود؛ اگر زمانی تکنولوژی جدیدتری آمد، فردمی تواند از آن استفاده کند.
  • سمعک برای افرادی که دچار افت شدید تمایز اصوات فرکانس پایین مثل /m/ , /ee/ هستند، نتیجه بهتری می دهد؛ حتی فرد می تواند از گوش دادن به موسیقی لذت ببرد.
  • صدای آقایان از پشت سمعک قابل درک تر و دریافت آن بهتر است.
  • ساختارهای داخلی گوش در اثر استفاده از سمعک آسیب نمی بینند.
معایب سمعک
  • سمعک برای تقویت صوت ها با فرکانس بالا محدودیت دارد.
  • در مورد فیدبک اکوستیکی و قالب مشکلات مکرری ایجاد می کند.
  • سمعک های با مدار خطی فرد را هنگام دریافت نویزهای بلند بسیارآزار می دهد.

 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

error: